Peru boottocht cruise rivier jungle vogels regenwoud Iquitos eiffel amazone

 

'Het hart van het regenwoud' is misschien niet het eerste waar veel mensen aan denken wanneer ze hun vakantie plannen. Er zijn natuurlijk mensen die van adventure travel houden en liever een kampeertocht door de bergen maken dan twee weken op een strand gaan liggen. Maar ook wanneer zij Peru als bestemming  kiezen, ligt een rondreis door het midden en zuiden van dat land, bekend vanwege de eeuwenoude Inca-cultuur, meer voor de hand dan een bezoek aan het hoge noorden.

Tot het einde van de negentiende eeuw veranderde er weinig tot niets in dit gebied. Maar met de industriële revolutie kwam een einde aan eeuwen van rust. De nederzetting van de Iquitos, een inheemse stam, kwam in korte tijd tot enorme bloei dankzij de rubberindustrie. Deze periode, de 'rubber boom' genaamd, bracht enorme groei en welvaart en Iquitos groeide snel uit tot een grote, rijke stad.

De restanten van die glorietijd zijn nog alomtegenwoordig in deze stad, want niets was de rubberbaronnen te gek; uit Europa importeerden ze scheepsladingen van de beste producten. De gevels en vloeren van hun statige villa's werden gedecoreerd met de mooiste keramieken tegels uit Portugal en Italie, die nu nog bewonderd kunnen worden.

Er werden complete opera's naar Iquitos gehaald, die de vijfduizend kilometer per boot over de Amazone moesten afleggen voor ze hier konden optreden. Eén rubberbaron, die eind negentiende eeuw de wereldtentoonstelling in Parijs bezocht, kocht daar het eerste prefab huis ooit gebouwd; een ijzeren huis, ontwerpen door architect Gustave Eiffel, die op dat moment furore maakte met zijn ijzeren toren, het toppunt van moderne techniek in die dagen. Het IJzeren Huis werd per schip naar Iquitos vervoerd en staat nu nog steeds op een prominente plaats in het centrum van de stad.

En zo biedt Iquitos vele culturele verrassingen die dateren uit de rubbertijd. Daaraan kwam in de jaren twintig een abrubt einde, toen rubberzaden uit dit gebied werden gesmokkeld en de industrie zich verplaatste naar Maleisië. Veel van de immigranten in dit gebied bleven na de 'rubber boom' in en rond Iquitos wonen en maakten de stad tot wat hij vandaag de dag nog is.

Het regenwoud is uiteraard met grote voorsprong de belangrijkste reden waarom toeristen naar dit gebied komen. Het nationale natuurreservaat Pacaya-Samiria, genoemd naar de twee rivieren waar het tussenin ligt, is de belangrijkste bestemming. Wie het ongerepte regenwoud wil zien en wil ervaren hoe het is om daar te leven en óverleven, kan kiezen uit een groot aanbod meerdaagse tours met gekwalificeerde gidsen naar dit gebied. Een bezoek aan het regenwoud is een indrukwekkende ervaring, waarbij de bezoeker kennismaakt met inheemse stammen en een groot aantal diersoorten kan waarnemen. De rivieren en moerassen in dit gebied behoren toe aan de witte en de zwarte kaaiman, de anaconda, de reuzenschildpad, de piraña, de roze en grijze rivierdolfijnen en een buitengewoon groot aantal verschillende vogelsoorten.

Maar voor de toerist die dit soort avonturiersbloed ontbeert, biedt Iquitos en omgeving ook voldoende om een goede indruk te krijgen van de natuur én de cultuur van deze streek. Dorpjes in de omgeving, zoals Padre Cocha, zijn gemakkelijk per boot te bereiken. In Padre Cocha kan men Pilpintuwasi, een vlinderfarm, bezoeken. Hier worden zeldzame en bedreigde vlindersoorten gekweekt, maar ook andere diersoorten gehouden, zoals een volwassen jaguar en een tapir. Diverse apensoorten en een heuse miereneter lopen er vrij rond. Ook papegaaien, schildpadden  en kaaimannen zijn hier te bewonderen.

Een andere mooie plek is Quistococha. Dit is een groot meer met wit zandstrand, een dierentuin en enkele paviljoens, waar vooral de jeugd graag komt om te zwemmen, te kanoën, te voetballen en te volleyballen.

In Iquitos zelf is Bélen, de drijvende stad, een bezoek zeker waard. Belén, waar de huizen vanwege de hoge waterstanden op palen en drijvende vlotten zijn gebouwd, heeft een beroemde markt, waar producten uit de wijde omtrek worden verhandeld. In de haven, waar je voor een paar dollar een rondvaart in een kano kunt krijgen, kun je zien hoe de ontelbare groenten-, fruit- en vissoorten worden aangevoerd. Op de markt worden die voor spotprijzen verkocht.

De mensen in Belén zijn vriendelijk en gastvrij, maar het is aan te raden de markt alleen met een gids te bezoeken. De markt beslaat vele straten en stegen en toeristen worden vaak aangesproken door de lokale bevolking, die probeert om diensten en goederen te verkopen. Een gids is daarbij een handige buffer, die bovendien weet wat de gangbare prijzen zijn. Tevens kan een gids uitleggen wat de diverse etenswaren zijn én waar ze van gemaakt zijn. Een populaire lokale drank is bijvoorbeeld 'jungle bier', dat gemaakt wordt door inheemse vrouwen. Zij kauwen stukken van de yukawortel fijn en spugen die vervolgens in grote tonnen. Door enzymen in hun speeksel komt een gistingsproces op gang, waardoor een licht alcoholische drank ontstaat. Populair bij de lokale bevolking, maar voor veel toeristen een culturele stap te ver.

De Inca's zijn in hun expansiedrift nooit tot het Amazonegebied doorgedrongen. Voor hen was het tropisch regenwoud een onoverkomelijk obstakel. De inheemse stammen die hier nu nog wonen, leven hier al duizenden jaren, afgesloten van de rest van de wereld. Het ondoordringbare regenwoud verhoedde dat ook deze bevolkingsgroepen door de Spaanse overheersing werden weggevaagd. Zo kon het gebeuren dat er in het hele Amazonegebied maar liefst 26 verschillende rassen ontstonden, ieder met hun eigen taal, klederdracht, cultuur en gebruiken. Stammen als de Bora en de Yagua wonen op slechts een half uur varen van Iquitos en worden dagelijks door toeristen bezocht.

Iquitos is een belangrijke universiteitsstad. Met name de UNAP trekt jaarlijks duizenden nieuwe studenten aan en drukt daarmee een belangrijk stempel op het culturele leven hier.

De 'rubber boom' eindigde in de jaren twintig van de vorige eeuw en daarmee kwam aan de bloeiende economie voorgoed een einde. En hoewel er nog altijd een rijke elite in Iquitos woont, is een groot deel van de bevolking arm en suddert de economie op een laag pitje verder. Voor toeristen betekent dat een spotgoedkoop verblijf in een mooie, vrolijke stad, waar een ritje in een mototaxi, een soort gemotoriseerde riksja, twee kwartjes kost, waar je voor één euro uitstekend kunt eten, voor zeven euro een bescheiden hotelletje, of voor dertig euro een kamer in een van de tophotels kunt boeken. Het vijf-sterren El Dorado hotel aan de Plaza de Armas, bijvoorbeeld, biedt alle luxe en comfort waar de veeleisende gast prijs op stelt, inclusief een toprestaurant en een zwembad. Maar voor wie met minder tevreden is, zijn er talloze uitstekende mogelijkheden.

Wie meer wil weten over de stad Iquitos kan het beste even kijken op www.ikitos.com.